Badania magnetyczno-proszkowe (MT) 

Badania magnetyczno-proszkowe MT, czyli wykrywanie wad pod powierzchnią

Pęknięcie zmęczeniowe w wale, drobna nieciągłość w spoinie konstrukcji, szczelina po szlifowaniu odkuwki. Wszystkie te defekty są zbyt małe, by zauważyć je gołym okiem, ale na tyle poważne, by zagrozić bezpieczeństwu lub trwałości elementu. Właśnie z myślą o nich powstała defektoskopia magnetyczna, jedna z najszybszych i najtańszych metod wykrywania niezgodności w stali.

Jak działa metoda magnetyczno-proszkowa

Badanie magnetyczno-proszkowe wykorzystuje proste zjawisko fizyczne. Po namagnesowaniu elementu pole magnetyczne płynie wewnątrz materiału w sposób uporządkowany. W miejscu pęknięcia, porów czy wtrącenia linie tego pola wychodzą na zewnątrz i tworzą tak zwane pole rozproszenia.
 
Kiedy na powierzchnię nakładamy drobny proszek ferromagnetyczny, jego cząstki gromadzą się dokładnie w obszarze rozproszenia, rysując kontur niezgodności. Inspektor widzi wadę praktycznie od razu, bez czekania na wywołanie czy obróbkę.

Co wykrywa MT i gdzie ma swoje granice

Metoda magnetyczno-proszkowa sprawdza się tam, gdzie wady leżą na powierzchni lub tuż pod nią, do około 2 milimetrów. Pokazuje pęknięcia zmęczeniowe, szlifierskie, kraterowe, a także drobne wtrącenia i pęcherze podpowierzchniowe niewidoczne dla badań wizualnych. Działa wyłącznie na materiałach ferromagnetycznych, czyli stali węglowej, większości stali niskostopowych, staliwie i żeliwie. Nie sprawdzi się natomiast na austenicznych stalach nierdzewnych, aluminium, miedzi czy tytanie.
 
W takich przypadkach proponujemy badania penetracyjne PT, które pozwolą zachować ten sam standard kontroli jakości niezależnie od materiału.

Techniki MT stosowane w Tech-Mak Lab

Każda defektoskopia magnetyczna, czyli badania magnetyczno-proszkowe, wymaga doboru techniki do warunków pracy, kształtu elementu oraz odpowiedniej dokumentacji. W ofercie laboratorium używamy dwóch wariantów uzupełniających się wzajemnie, w zależności od tego, co bada się i gdzie.

Defektoskop jarzmowy w terenie

Najczęściej sięgamy po defektoskop jarzmowy, czyli przenośny aparat z elektromagnesem w kształcie litery U, który przykładamy bezpośrednio do badanej powierzchni. Sprzęt jest lekki, zasilany z sieci lub akumulatora, dzięki czemu radzi sobie również tam, gdzie nie ma stałego punktu poboru prądu. Pozwala to wykonywać badania magnetyczne spoin na halach produkcyjnych, placach montażowych, w terenie odkrytym, na wysokości czy wewnątrz konstrukcji o trudnym dostępie.
 
Aparat magnesuje element w wybranym kierunku, a żeby wykryć wszystkie nieciągłości niezależnie od ich ułożenia, badanie powtarzamy w drugim kierunku, prostopadłym do pierwszego, tak jak wymaga tego norma.

Technika barwna i fluorescencyjna

W zależności od warunków oświetleniowych i wymagań projektu stosujemy dwa rodzaje proszków magnetycznych. Technika barwna polega na nakładaniu czarnego proszku na powierzchnię pokrytą cienką warstwą białej farby kontrastowej. Wskazania są widoczne w świetle dziennym i nie wymagają dodatkowego sprzętu, dlatego sprawdzają się przy szybkiej kontroli na produkcji.
 
Technika fluorescencyjna wykorzystuje proszek pokryty barwnikiem świecącym pod światłem UV, dzięki czemu pozwala dostrzec znacznie drobniejsze niezgodności. Sięgamy po nią wszędzie tam, gdzie projekt wymaga najwyższej czułości, na przykład przy odkuwkach odpowiedzialnych za bezpieczeństwo lub elementach pracujących pod dużymi obciążeniami zmęczeniowymi.

Mobilne badania MT, czyli kontrola tam, gdzie jest potrzebna

Wszystkie badania realizujemy mobilnie, na terenie całej Polski, także w trybie nocnym i awaryjnym. Nasz zespół przyjeżdża z gotowym sprzętem oraz materiałami, więc po stronie zakładu wystarczy zapewnić dostęp do badanego elementu. Pracujemy zgodnie z najnowszymi normami bezpieczeństwa.

Kiedy MT jest najlepszym wyborem?

Po zakończonych ekspozycjach przygotowujemy protokół zgodny z obowiązującymi normami i wymaganiami inspektorów. Dokument zawiera opis spoiny, zastosowaną technikę, wynik oceny oraz wnioski. Dbamy o to, by był nie tylko formalnie poprawny, ale także czytelny dla osób, które będą z niego korzystać podczas audytu, rozliczenia projektu albo zgłoszenia do dozoru.
 
Jeśli wynik badania RT pokaże powtarzalny problem, dzielimy się obserwacjami i podpowiadamy, co warto zmienić w procesie spawalniczym, żeby uniknąć kolejnych niezgodności. Tym podejściem odróżniamy się od laboratoriów ograniczających rolę do wystawienia dokumentu.